Số nhiều của danh từ tiếng Đức: năm đuôi và khi nào dùng đuôi nào

Quy tắc

Tiếng Đức có năm đuôi số nhiều: -e, -(e)n, -er, -s và không đuôi; số nhiều với -e, -er và không đuôi còn có thể kèm Umlaut (a → ä, o → ö, u → ü, au → äu). Dù đuôi nào, mạo từ số nhiều ở Nominativ và Akkusativ luôn là die: der Tisch, das Buch, die Frau → die Tische, die Bücher, die Frauen.

Tiếng Việt thêm «các», «những», «hai» mà danh từ giữ nguyên; tiếng Đức dùng dạng số nhiều của danh từ, kể cả sau số đếm: «hai quyển sách» là zwei Bücher.

Giống và âm tiết cuối giúp bạn đoán lần đầu (chỉ là xu hướng, không phải quy luật):

• Hầu hết danh từ giống cái nhận -(e)n: die Zeitung → die Zeitungen, die Blume → die Blumen. Quy tắc này thắng các quy tắc khác, nên giống cái -el/-er cũng nhận -n: die Gabel → die Gabeln, die Schwester → die Schwestern, die Nummer → die Nummern. Đuôi -in nhân đôi n: die Ärztin → die Ärztinnen.
• Giống đực thường nhận -e, hay kèm Umlaut: der Tag → die Tage, der Zug → die Züge.
• Giống trung ngắn thường nhận -er, có Umlaut khi được: das Kind → die Kinder, das Buch → die Bücher; der Mann → die Männer cũng vậy.
• Giống đực và giống trung tận cùng -er, -el, -en không thêm gì, từ giảm nhẹ -chen/-lein cũng vậy; chỉ mạo từ báo số nhiều: das Zimmer → die Zimmer, das Mädchen → die Mädchen. Một số vẫn có Umlaut: der Vater → die Väter, der Apfel → die Äpfel.
• -s dùng cho từ vay mượn, từ viết tắt, tên riêng và từ tận cùng bằng nguyên âm khác -e: das Auto → die Autos, die Oma → die Omas, der Chef → die Chefs.

Về Umlaut: chỉ a, o, u, au có thể đổi, và giống cái hiếm khi đổi, trừ một nhóm nhỏ: die Hand → die Hände, die Stadt → die Städte, die Nacht → die Nächte, die Maus → die Mäuse, die Mutter → die Mütter, die Tochter → die Töchter (hai từ cuối không có đuôi). Ở Dativ số nhiều, danh từ thêm -n: mit den Kindern, trừ khi số nhiều đã tận cùng bằng -n hoặc -s (den Frauen, den Autos).

Hãy học danh từ cùng mạo từ và số nhiều: der Stuhl, die Stühle. Vài danh từ không có số nhiều (Milch, Zucker), vài từ chỉ có số nhiều (die Eltern, die Ferien).

Ví dụ

• Auf dem Tisch liegen zwei Bücher. — Trên bàn có hai quyển sách.
• Meine Brüder wohnen in Hamburg. — Các anh em trai tôi sống ở Hamburg.
• Die Kinder spielen im Garten. — Bọn trẻ đang chơi trong vườn.
• Ich habe beide Schlüssel verloren. — Tôi đã làm mất cả hai chiếc chìa khóa.
• In der Straße parken viele Autos. — Trên phố có nhiều ô tô đang đỗ.
• Die Frauen warten vor dem Eingang. — Những người phụ nữ đang đợi trước lối vào.
• Wir kaufen drei Äpfel und vier Tomaten. — Chúng tôi mua ba quả táo và bốn quả cà chua.
• An der Schule arbeiten fünf Lehrerinnen. — Năm cô giáo làm việc ở trường.
• Mit den Kindern fahre ich morgen ins Museum. — Ngày mai tôi đi bảo tàng cùng bọn trẻ. (Dativ: -n)

Bảng

Lỗi thường gặp

• ❌ Ich habe zwei Zimmers. → ✅ Ich habe zwei Zimmer. — giống đực và giống trung tận cùng -er, -el, -en không có đuôi số nhiều; giống cái thì có -n (die Nummer → die Nummern).
• ❌ Dort spielen drei Mädchens. → ✅ Dort spielen drei Mädchen. — từ -chen và -lein không đổi ở số nhiều.
• ❌ Im Garten stehen zwei Baume. → ✅ Im Garten stehen zwei Bäume. — nhiều danh từ giống đực nhận -e và Umlaut.
• ❌ Hier arbeiten zwei Lehrerinen. → ✅ Hier arbeiten zwei Lehrerinnen. — -in thành -innen, n nhân đôi.
• ❌ Ich spreche mit den Kinder. → ✅ Ich spreche mit den Kindern. — ở Dativ số nhiều, danh từ thêm -n.